مقدمه‌ای بر روش‌های تحقیق کیفی و آمیخته: رویکردهای متداول در علوم رفتاری

پژوهشگر با انتخاب روش تحقیق، موضع خویش را نسبت به دیدگاه‌های فلسفی معرفت‌شناختی آشکار می‌کند. چهار دیدگاه معرفت‌شناسی یا پارادایم تحقیق وجود دارد که عبارت‌اند از: اثبات‌گرایی، تفسیری، نظریه انتقادی و پساساختارگرایی. مروری بر پژوهش‌های انجام شده در حوزه‌های علوم رفتاری نشان می‌دهد که این‌گونه پژوهش‌ها در گذشته بیش‌تر با روش‌های کمی انجام شده‌اند. اما در انجام پژوهش‌های آموزشی به عنوان بخشی از پژوهش‌های علوم رفتاری، برای این که بتوانند راه‌گشای شناخت عمقی عناصر نظام آموزشی باشند، باید از روش‌شناسی تفسیری، نظریة انتقادی و پسا ساختگرایی استفاده شود. پژوهش کیفی فرایندی پیچیده است که در آن داده‌های کلامی و تصویری گردآوری می‌شود. در این فرآیند ضمن تمرکز بر نظرات شرکت‌کنندگان، داده‌ها به روش استنباط استقرایی تحلیل می‌شوند. نگارنده در کتاب حاضر، ضمن ارزیابی دیدگاه‌های زیربنایی معرفت‌شناسی در علوم رفتاری، روش کیفی را به عنوان روش تحقیق در علوم رفتاری معرفی و در نهایت روش آمیخته را، که ترکیبی از روش کیفی و کمی است، بررسی کرده است. پاره‌ای از طرح‌های تحقیق کیفی که در کتاب معرفی شده عبارت‌اند از: طرح تحقیق زیست‌نگاری، گروه‌های کانونی، نظریة برخاسته از داده‌ها، قوم‌نگاری، و پدیدارشناسی.