تاریخ احمدشاهی (تاریخ تشکیل اولین حکومت افغانستان)

کتاب حاضر گزارش مفصل حیات سیاسی احمدخان درانی (حکومت 1160- 1184- ه ق/ 1747 - 1773 م.) پسر محمد زمان خان ابدالی، از شاخه سدوزایی است. او را بنیانگذار فرمانروایی افغانستان جدید می‌دانند. احمد خان درانی از فرماندهان نادرشاه بود که پس از قتل نادر در سال 1160 ه ق/ 1747 م. به افغانستان بازگشت و به یاری نیروهای اندکی که در فرمان داشت، به تدریج رقبای دیگر را از سر راه برداشت و حکومتی محلی در افغانستان ایجاد کرد. نویسنده‌ی کتاب که منشی او بوده نگارش کتاب را در سال 1167 ه ق/ 1754 م در شهر مشهد آغاز کرد و در سال 1186 ه ق/ 1773 م در قندهار به پایان رسانده است. کتاب از یک پیش‌گفتار و 166 گفتار تشکیل شده است. اگر چه محور و محتوای اصلی کتاب را رویدادهای سیاسی و لشکرکشی‌های احمد شاه درانی تشکیل می‌دهد. بخشی از کتاب حاوی اطلاعات مهمی درباره‌ی دوره‌ی شاهرخ میرزا و دسته‌بندی‌های خوانین مختلف علیه فرمانروای افشاری، هم چنین عملکرد و نقش خوانین و ایلات و طوایف خراسان در زمان مورد بحث است. این کتاب به صورت چاپ عکسی از روی نسخه‌ی کامل انستیتوی شرق شناسی آکادمی علوم شوروی سابق توسط محقق روسی "دوست مراد سید مرادوف" در مسکو در سال 1974 منتشر شده است. تصحیح انتقادی حاضر بر پایه همان نسخه عکسی چاپ شده صورت گرفته است.