ستیز و دشمنی بنی‌امیه و بنی‌هاشم و پیامدهای آن

علامه مقریرزی، عالم ربانی روحانی اهل سنت در این کتاب، به انتقاد از حکومت‌های بنی‌امیه و بنی‌عباس و بنی‌مروان می‌پردازد و با ذکر نمونه‌های متعدد تاریخی از حوادث دوره اسلامی، تخلفات شیخین و عثمان در صدر اسلام و خلافکاری‌ها و دست‌اندازی‌های نابجای امویان و عباسیان بر خلافت را در قرون اولیه اسلامی بر می‌شمارد؛ همچنین با موشکافی ریشه‌های اختلاف میان بنی‌امیه و بنی هاشم، از حکومت امویان با عنوان سلطنت نام می‌برد و در پی آن با بر شمردن جنایات امویان و ذکر دلایل مختلف ادعای خلافت آن‌ها را زیر سوال می‌برد. او معتقد است خلافت از شئون الهی نیست بلکه کاری اجرایی و ریاست و سلطنت است که با انتخاب صحابه تعیین شده است. عناوین تعدادی از مباحث کتاب از این قرار است: فاصله نسبی بنی‌امیه از بنی هاشم؛ جنایات بنی‌امیه از زمان منصور عباسی؛ فجایع پسر هشام؛ متمردان بنی‌امیه به دعوت رسول‌الله؛ مروان اولین مخل در وحدت مسلمین؛ علل پیدایش سلطنت بنی‌امیه؛ ریشه حکومت بنی‌امیه؛ بنی‌هاشم برای معنویت نه ریاست؛ آل هاشم و مقام ریاست؛ فجایع خلافت منتصر؛ خونریزی برادرزاده سفاح در شهر موصل؛ انقراض دولت بنی‌عباس. در پایان کتاب، رساله‌ای از جاحظ - ادیب متکلم قرن دوم و سوم هجری در انتقاد و ذم بنی‌امیه و بنی‌عباس افزوده شده است.