باورهای دینی و نگرش‌های اجتماعی

در این گزارش، به منظور سنجش باورهای دینی و نگرش‌ اجتماعی، ابتدا "سکولاریسم" در سه عرصه فردی، میان فردی و سطح نهادی، و کلان اجتماعی و سیاسی از یک دیگر تفکیک شده و پس از تحقیق و آمارگیری، این یافته‌ها به دست آمده است: 1 - در سطح فردی گرایش‌های دینی، نیرومند، و وسعت و گستره آن در خور توجه است. 2 - اطلاعات طولی حاکی از آن است که به تدریج بر تعداد کسانی که کمتر رفتارها و فرایض دینی خود را انجام می‌دهند افزوده می‌شود. 3 - در میان رفتارها و انجام واجبات دینی، آن دسته از فرایض که جنبه فردی و خصوصی دارد به مراتب وضع قابل قبول‌تری در مقایسه با فرایض جمعی دینی مانند نماز جماعت و نماز جمعه دارد. اطلاعات طولی در این زمینه نشانگر افت تدریجی مشارکت مردم در رفتارهای جمعی دینی است. 4 - جامعه ایرانی در باب درک الگوی دین‌داری دین داری مناسکی یا غیر مناسکی یک جامعه دو قطبی است. 5 - در سطح میان فردی سکولاریسم در حدود قابل توجهی مشاهده می‌شود. گویا مردم کمتر در حوزه میان فردی دین را داور ارتباطات اجتماعی و میان فردی خود قرار می‌دهند. 6 - در سطح اجتماعی و سیاسی، ایده جدایی دین و سیاست جامعه ایرانی را در یک فضای دو قطبی قرار می‌دهد. مردان بیش از زنان و گروه‌های تحصیل‌ کرده بیش از سایر گروه‌های تحصیلی با ایده سکولاریسم همراهی می‌کنند. 7 - گرایش‌های سکولار متغیر اثر گذاری و تعیین گرایش‌های اجتماعی و سیاسی و فرهنگی پاسخگویان است.